Kredi notu nasıl hesaplanır?
Kredi notu dört ana etkenden oluşur. Hepsi aynı ağırlıkta değildir: notunuzun yaklaşık yarısını tek bir şey, ödemelerinizi zamanında yapıp yapmadığınız belirler.
- Ödeme alışkanlıkları %45
- Kredi, kredi kartı ve kredili mevduat hesabı ödemelerinizi zamanında yapıp yapmadığınız. Tek başına en büyük etken.
- Mevcut hesap ve borç durumu %32
- Toplam borcunuz, limitlerinizin ne kadarını kullandığınız ve kapanmış kredilerinizin geçmişi.
- Kredi kullanım yoğunluğu %18
- Kredili ürünleri ne kadar süredir ve ne yoğunlukta kullandığınız. Düzenli geri ödenen bir geçmiş notu destekler.
- Yeni kredili ürünler %5
- Kısa sürede açılan yeni kredi ve kartlar. Yeni bir ürün notu geçici olarak aşağı çekebilir.
Ödeme alışkanlıkları (yaklaşık %45)
Kredi taksitleriniz, kredi kartı ödemeleriniz ve kredili mevduat hesabınız için son ödeme tarihine uyup uymadığınız. Notun en büyük parçasıdır.
Birkaç günlük gecikmeler bile kayda geçer. Gecikme ne kadar uzun sürerse ve ne kadar sık tekrarlanırsa etkisi o kadar büyür. Ödenmeyen bir borç 90 günü geçtiğinde yasal takip süreci başlayabilir; bu, notu en sert etkileyen kayıtlardandır.
Mevcut hesap ve borç durumu (yaklaşık %32)
Toplam borcunuz, kredi kartı ve kredili mevduat limitlerinizin ne kadarını kullandığınız ve kapanmış kredilerinizi nasıl ödediğiniz.
Limitlerinizin sürekli dolu olması, ödemeleri aksatmasanız bile notu aşağı çeker. Bankalar bunu, borçla yaşayan ve beklenmedik bir harcamada zorlanabilecek birinin işareti olarak okur.
Kredi kullanım yoğunluğu (yaklaşık %18)
Kredili ürünleri ne kadar süredir kullandığınız ve bu sürede nasıl bir geçmiş oluşturduğunuz. Uzun süredir açık olan ve düzenli ödenen bir kart, hiç kredi geçmişi olmamasından daha iyidir.
Bu yüzden notunuz iyiyken eski ve sorunsuz kartlarınızı kapatmak her zaman iyi bir fikir değildir.
Yeni kredili ürünler (yaklaşık %5)
Son dönemde açtığınız yeni kredi ve kartlar. Yeni bir kredi çektiğinizde notunuz geçici olarak düşebilir; taksitleri düzenli ödedikçe toparlanır.
Kısa süre içinde birçok bankaya art arda başvurmak ise nakit sıkışıklığının işareti gibi görünebilir.
Bu oranlar sabit mi?
Yukarıdaki yüzdeler ortalama ağırlıklardır ve KKB tarafından zaman içinde değiştirilebilir. Asıl önemli olan sıralamadır: ödeme düzeni ilk sırada, borç yükü ikinci sırada gelir.
Sık sorulan sorular
Kredi notunu en çok ne etkiler?
Ödeme alışkanlıkları. Notun ortalama yüzde 45'ini kredi, kart ve kredili mevduat ödemelerinizi zamanında yapıp yapmadığınız oluşturur.
Gelirim kredi notumu etkiler mi?
Hayır, geliriniz kredi notunun hesaplanmasında doğrudan yer almaz. Bankalar gelirinizi başvuru sırasında ayrıca değerlendirir.